Nadejście jesieni i szybko zapadający zmrok drastycznie zmieniają nasze nawyki społeczne. Aż 82% z nas ogranicza po sezonie letnim fizyczne spotkania ze znajomymi, a niemal połowa (46%) odczuwa w tym czasie wyraźny wzrost poczucia samotności. Choć zamykamy się w czterech ścianach, nie szukamy pocieszenia w zakupowym szaleństwie, najlepszym lekarstwem na jesienną chandrę jest obecność drugiego człowieka i wspólnie spędzony czas.

Jak wynika z badania “Rytmy sezonowe a tkanka społeczna. Jak jesień zmienia nasze relacje, rutyny i poziom dobrostanu” serwisu Prezentmarzeń, jesień to dla wielu osób moment wyraźnego wyhamowania. Krótszy dzień oraz deficyt światła słonecznego – wskazywane przez 45% respondentów jako najbardziej dotkliwy element tej pory roku – wymuszają zmianę dotychczasowego stylu życia. Zamiast spontanicznych wyjść na miasto, wybieramy domowe zacisze. Ponad dwie piąte badanych (43%) przyznaje, że spędza czas głównie w domu i wycofuje się z relacji na żywo, a kolejne 39% przenosi życie towarzyskie do przestrzeni zamkniętych. Co ciekawe, zjawisko to dotyka również naszego najbliższego otoczenia – po zmroku relacje sąsiedzkie ulegają spłyceniu, a ponad połowa ankietowanych (52%) ogranicza kontakty z sąsiadami jedynie do zdawkowych powitań na klatce schodowej.

Selektywność zamiast szerokiej sieci kontaktów

Mimo jesiennego chłodu i spadku witalności (który odczuwa łącznie 47% respondentów), nie rezygnujemy z więzi całkowicie – raczej je filtrujemy. Zjawisko to przybiera formę świadomej selektywności: 45% badanych ogranicza jesienią kontakty z dalszymi znajomymi na rzecz wąskiego grona najbliższych osób i rodziny. Głównym centrum życia towarzyskiego stają się prywatne mieszkania i domy, które jako najczęstsze miejsce spotkań wskazuje niemal połowa ankietowanych (48%).

Odporni na komercjalizację, spragnieni obecności

W obliczu jesiennej chandry – z którą w mniejszym lub większym stopniu zmaga się aż 81% społeczeństwa – mogłoby się wydawać, że pocieszenia będziemy szukać w galeriach handlowych i sklepach internetowych. Badanie pokazuje jednak zupełnie inny obraz. Konsumenci wykazują dużą odporność na komercjalizację jesieni (43% całkowicie ignoruje sezonowe mody zakupowe) oraz ostrożność finansową – 45% uważa, że miesięczny budżet na drobne jesienne przyjemności nie powinien przekraczać 50 zł.

Co więcej, aż 76% respondentów podchodzi sceptycznie lub krytycznie do tezy, że kupowanie przedmiotów jest skutecznym sposobem na poprawę nastroju. Prawie jedna trzecia badanych (31%) wprost nazywa takie podejście nieefektywnym zastępowaniem realnych potrzeb emocjonalnych konsumpcjonizmem.

Wspólny czas jako najlepszy prezent

Jeśli już decydujemy się na drobne gesty wobec bliskich (co 23% badanych robi reaktywnie, widząc u kogoś spadek nastroju), to nie chodzi o wartość materialną, lecz o budowanie relacji. Zapytani o to, co najlepiej poprawia humor w ponury dzień, respondenci na pierwszym miejscu stawiają prezenty doświadczeniowe – zaproszenie na wspólną kawę, kolację czy wyjście do sauny wskazuje 35% badanych. Tuż za nimi plasują się upominki praktyczno-komfortowe, takie jak ciepły sweter czy termofor (28%), oraz gesty osobiste i rękodzieło, np. domowe ciasto czy autorska mieszanka herbat (24%).

Podobne wnioski płyną z preferencji dotyczących idealnych form spędzania wolnego czasu jesienią. Jako najlepszy sposób na pielęgnowanie więzi badani wskazują wspólny relaks we dwoje – największą popularnością cieszą się dedykowane pakiety „Czas we dwoje” (30%) oraz pobyty w SPA (28%).

Wyniki badania wyraźnie pokazują, że jesienne wycofanie z przestrzeni publicznej nie oznacza chęci całkowitej izolacji. Wręcz przeciwnie – w chłodniejsze miesiące nasza potrzeba autentycznej bliskości rośnie, ale zmienia swoją formę. Zamiast powierzchownych interakcji w tłumie, szukamy głębszego kontaktu w kameralnym gronie. Doskonale widać to również w naszym podejściu do upominków: nie chcemy już gromadzić przypadkowych przedmiotów, lecz inwestujemy w doświadczenia i wspólne chwile, które realnie wzmacniają relacje i pomagają przetrwać okres deficytu słońca – mówi Wiktoria Pieńkosz z serwisu Prezentmarzeń

Najważniejsze wnioski z badania w skrócie:

• 82% respondentów ogranicza po lecie częstotliwość fizycznych spotkań ze znajomymi, a 48% przenosi życie towarzyskie do prywatnych domów.

• 46% badanych odczuwa jesienią wyższy niż zwykle poziom samotności i izolacji.

• 45% ankietowanych zawęża w tym okresie swoje kontakty wyłącznie do najbliższej rodziny i przyjaciół.

• 76% badanych nie wierzy w długofalową skuteczność „zakupoterapii” w walce z jesiennym spadkiem energii.

• 35% osób wskazuje wspólne doświadczenia (kawa, kolacja, sauna) jako najlepszy sposób na poprawę humoru w ponury dzień.

Badanie „Rytmy sezonowe a tkanka społeczna. Jak jesień zmienia nasze relacje, rutyny i poziom dobrostanu” zostało zrealizowane przez serwis Prezentmarzeń w 2026 r. na próbie N = 730 respondentów metodą CAWI