Emocje w miejscu pracy - motywacja i satysfakcja
Choć motywacja (46%) i satysfakcja z wykonywanych obowiązków (36%) pozostają głównymi motorami napędowymi pracowników, to nowoczesne zespoły pilnie poszukują w pracy spokoju (32%) oraz przejrzystej kultury feedbacku i docenienia (25%). Co więcej, aż 77% respondentów uznaje dbałość o dobrostan psychofizyczny za kluczowy czynnik wpływający na ich końcowe zaangażowanie. Zdaniem ekspertów, następuje ostateczne przejście z dawnego modelu zarządzania na rzecz budowania partnerskiej atmosfery, jasnego domykania cykli satysfakcji oraz szacunku dla granic życia osobistego. To nowa norma rynkowa, bez której organizacje stracą szansę na pozyskanie i zatrzymanie największych talentów.
Z motywacją, ale pod presją. Jakie emocje rządzą polskimi firmami?
Wyniki badania “Emocje w miejscu pracy - motywacja i satysfakcja” serwisu Prezentmarzeń zrealizowanego na próbie 5327 respondentów pokazują, że najczęściej odczuwaną przez pracowników emocją w miejscu pracy jest motywacja, którą wskazało 46% ankietowanych. Drugim najpopularniejszym wskazaniem jest stres związany z presją terminów i oczekiwaniami, dotyczący 21% badanych, a tuż za nim plasuje się zadowolenie z osiąganych celów i zakończonych projektów z wynikiem 19%. Wyraźnie mniej wskazań odnotowały takie stany jak niepewność wywołana brakiem jasnych wymagań (8%), wdzięczność za otrzymywane wsparcie i docenienie (4%) oraz frustracja wynikająca z codziennych przeszkód w pracy, którą zadeklarowało jedynie 2% uczestników badania.
To pytanie to trochę termometr emocjonalny organizacji. Wynik 46% dla motywacji, w zestawieniu z zaledwie 2% do frustracji, sugeruje, że organizacjom udało się zbudować środowisko, które jest niemal podręcznikowym przykładem organizacji uczących się. Może to oznaczać dwie rzeczy: albo Polakom udało się już wypracować bardzo nowoczesne, zwinne organizacje, albo jako naród wykształciliśmy tak silne mechanizmy adaptacyjne, że przeszkody traktujemy jako naturalny element, a nie powód do frustracji. - mówi Grzegorz Rożalski, CEO Emotivo
Wyniki pokazują, że zadania są postrzegane nie jako ciężar, ale jako szansa. Praca często staje się elementem tożsamości i samorealizacji, co u silnie zaangażowanych osób, oznacza, że poczucie własnej wartości może być mocno zlane z sukcesami zawodowymi. Frustracja pojawia się, gdy napotykamy bariery, na które nie mamy wpływu, a stres gdy wyzwania są duże, ale wierzymy, że możemy im sprostać. Najbardziej niepokojące jest przekonanie zarządzających, że wynagrodzenie jest wystarczającym podziękowaniem. Brak wdzięczności w miejscu pracy może prowadzić do osamotnienia emocjonalnego. To sprawia, że talenty łatwiej odejdą z firmy, gdy pojawi się ciekawszy projekt ponieważ nie trzymają ich relacje. - dodaje Aleksandra Skimina, psycholog, Prezentmarzeń
Satysfakcja i spokój – oto czego najbardziej potrzebują pracownicy
Wyniki badania wskazują, że najbardziej pożądaną przez pracowników emocją w miejscu pracy jest satysfakcja, na którą wskazało aż 58% ankietowanych. Drugą najczęściej wyczekiwaną emocją jest spokój w stresujących sytuacjach, ułatwiający rozwiązywanie problemów, który wybrało 32% badanych. Pozostałe emocje odnotowały marginalne wyniki na poziomie zaledwie kilku procent: po 3% wskazań otrzymały kolejno radość z wykonywanych zadań, pewność siebie oparta na poczuciu kompetencji oraz entuzjazm i pasja, podczas gdy na empatię i zrozumienie w zespole wskazał zaledwie 1% uczestników badania.
Z punktu widzenia psychologii motywacji i teorii samosterowności, te dane obnażają dwa najważniejsze deficyty współczesnego pracownika. Pierwszy to głód satysfakcji (58%) to potężny sygnał. Pracownicy chcą czuć, że ich wysiłek ma sens i mierzalny koniec. Psychologicznie satysfakcja to emocja związana z wyrzutem dopaminy po ukończeniu dzieła. Jeśli prawie 60% osób marzy o satysfakcji, oznacza to, że w ich codziennej pracy procesy są tak rozciągnięte lub sfragmentaryzowane, że rzadko doświadczają oni momentu zwycięstwa. Również spokój postrzegany jest jako waluta luksusowa (32%). Co trzeci pracownik marzy o spokoju - może to być reakcja na przebodźcowanie lub stres. - mówi Aleksandra Skimina, psycholog, Prezentmarzeń
Najbardziej motywujące emocje w pracy to satysfakcja i uznanie na czele
Czynnikiem najsilniej motywującym pracowników w miejscu pracy jest satysfakcja z wykonanej pracy, którą wskazało 36% ankietowanych. Drugą najważniejszą emocją napędzającą do działania są uznanie i pochwały od innych z wynikiem 25%, a na trzecim miejscu uplasowała się duma z osiągnięć, którą wybrało 16% badanych. Mniejszy wpływ na motywację pracowników mają pewność siebie (11%) oraz inspiracja i podziw (8%), podczas gdy entuzjazm i pasja okazały się najmniej znaczącym czynnikiem, zdobywając zaledwie 4% wskazań.
Polski pracownik jest motywowany przez potwierdzenie kompetencji, płynące zarówno z wnętrza, jak i z otoczenia. Ludzie potrzebują sprawnego procesu, który pozwoli im odhaczyć zadanie i poczuć, że ich praca działa. To fundament lojalności wobec marki. Podniesienie kultury feedbacku w organizacjach to ważny element zarządzania. Ludzie motywowani dumą i pewnością siebie to kandydaci na liderów. - mówi Grzegorz Rożalski, CEO Emotivo
Kultura pracy oparta jest obecnie na dwóch ważnych fundamentach poczuciu sukcesu i feedbacku. Pracownicy chcą i potrzebują celebrować małe sukcesy. Praca stała się formą budowania ich osobistej marki. Potrzebne są jasne definicje końca zadania, by umożliwić domykanie cykli satysfakcji. Ważna jest kultura feedbacku, gdzie uznanie jest naturalnym elementem higieny pracy. Wyniki pokazują, że polski pracownik chce być skuteczny i zauważony. - mówi Małgorzata Dębska, Innovation PR
Poziom pozytywnych emocji w pracy: Większość zatrudnionych ocenia go wysoko lub przeciętnie
Dla 33% ankietowanych poziom pozytywnych emocji towarzyszących im podczas pracy jest zdecydowanie wysoki, a kolejne 20% ocenia go jako raczej wysoki. Co trzeci pracownik (31%) określa poziom tych emocji jako średni, odczuwając je jedynie od czasu do czasu. Z kolei niski poziom pozytywnych emocji w pracy wskazuje 13% badanych, natomiast odsetek osób deklarujących go jako zdecydowanie niski wynosi zaledwie 3%.
Osoby zadowolone mają wystarczające zasoby (poczucie własnej wartości, optymizm, wsparcie społeczne), aby czerpać z pracy energię. Praca jest dla nich czynnikiem chroniącym przed zaburzeniami nastroju. Jeśli jednak co 3 pracownik odczuwa pozytywne emocje w pracy od czasu do czasu to może prowadzić do cichego wypalenia. Pracują poprawnie, ale nie wnoszą do firmy energii, która zaraża innych. Grupa ta jest najbardziej podatna na nagłe wypalenie zawodowe. Brak wyraźnych pozytywnych emocji sprawia, że każda trudność w pracy staje się nieproporcjonalnie ciężka. Suma 16% (niski i zdecydowanie niski poziom) to grupa osób, które mogą znajdować się w stanie przewlekłego stresu lub wczesnych stadiów depresji. 3% osób w stanie „zdecydowanie niskim” to prawdopodobnie przypadki wymagające natychmiastowej interwencji – tu nie pomoże już owocowy czwartek, tu potrzebna jest pomoc terapeutyczna lub długa przerwa regeneracyjna. Te osoby prawdopodobnie doświadczają objawów somatycznych: problemów ze snem, bólów głowy czy apatii. - mówi Aleksandra Skimina, psycholog, serwis Prezentmarzeń
Emocje w pracy to nie tylko atmosfera – to kapitał odpornościowy firmy. Organizacja potrzebuje przewagi emocji pozytywnych nad negatywnymi, aby pracownicy mogli się rozwijać, a nie tylko trwać. Jeśli 31% osób czuje pozytywne emocje tylko „od czasu do czasu”, to prawdopodobnie dlatego, że ich sukcesy są zauważalne „od czasu do czasu”. Firmy powinny dostarczać więcej pozytywnych mikrointerwencji. - mówi Małgorzata Dębska, Innovation PR
Pozytywna atmosfera a motywacja
Dla 44% ankietowanych wpływ pozytywnej atmosfery w pracy na poziom ich motywacji i zaangażowania jest zdecydowanie pozytywny. Kolejne 42% badanych ocenia ten wpływ jako raczej pozytywny, wskazując, że atmosfera oddziałuje na ich zaangażowanie, choć nie dzieje się to zawsze. Z kolei 8% uczestników nie ma pewności w tej kwestii, uznając wpływ atmosfery za niewielki lub mieszany. Negatywne oceny stanowią margines – po 3% wskazań otrzymały odpowiedzi mówiące o raczej negatywnym oraz zdecydowanie negatywnym wpływie, w którym zła atmosfera osłabia poziom motywacji i zaangażowania.
Wyniki badania rzucają nowe światło na priorytety współczesnego pracownika, wskazując na kluczową rolę kapitału emocjonalnego w budowaniu przewagi konkurencyjnej firm. W dobie rynkowej niepewności, największym benefitem staje się kultura operacyjnego spokoju i sprawstwa. Aż 86% respondentów deklaruje, że pozytywna atmosfera w miejscu pracy jest ważnym czynnikiem ich zaangażowania, przy czym dla blisko połowy (44%) ma ona bardzo duże znaczenie. - mówi Grzegorz Rożalski
Dla niemal połowy pracowników pozytywna atmosfera to fundament. Psychologicznie oznacza to stan niskiego poziomu kortyzolu. Gdy atmosfera jest dobra, ciało migdałowate w mózgu nie jest w stanie alarmu, co uwalnia zasoby kory przedczołowej do kreatywnego myślenia i rozwiązywania problemów. Atmosfera znacznie zwiększa motywację, bo usuwa bariery lękowe. Przychodzimy do społeczności, by współtworzyć wartość. Tak wysoki wpływ atmosfery na motywację świadczy o tym, że praca jest postrzegana jako doświadczenie społeczne. - dodaje Aleksandra Skimina, psycholog, Prezentmarzeń
Czy pracownicy czują się docenienie?
Wyniki badania wskazują, że aż 62% ankietowanych zdecydowanie czuje się docenianymi przez swoją firmę oraz odpowiednio motywowanymi do dalszego rozwoju. Kolejne 20% badanych ocenia te działania raczej pozytywnie, chociaż przyznaje, że czasami brakuje im pełnego uznania. Z kolei 10% uczestników badania nie ma pewności w tej kwestii, deklarując, że nie odczuwa wyraźnego docenienia ani motywacji ze strony pracodawcy. Negatywne opinie stanowią wyraźną mniejszość – 5% osób uważa, że ich wkład jest raczej niedoceniany lub brakuje im motywacji, natomiast 3% ankietowanych zdecydowanie nie czuje, aby firma ich doceniała lub motywowała do dalszego rozwoju.
Psychologicznie docenienie to nie tylko miłe słowo. To potwierdzenie kompetencji, które buduje rezyliencję (odporność psychiczną). Pracownik, który czuje się doceniany, rzadziej choruje, lepiej znosi stres i jest bardziej lojalny. W każdej grupie społecznej istnieje margines osób, które z przyczyn osobowościowych (np. wysoki neurotyzm, postawa roszczeniowa) lub z powodu realnego konfliktu z liderem, będą czuły się poza nawiasem. Skala 8% sugeruje jednak, że problem nie ma charakteru systemowego, lecz jednostkowy. - mówi Aleksandra Skimina, psycholog, Prezentmarzeń
W polskiej socjologii pracy często pojawiał się tzw. „kod folwarczny” – model zarządzania oparty na dystansie władzy, braku zaufania i unikaniu pochwał. Wynik 62% - „zdecydowanie tak” sugeruje, że w badanych organizacjach ten archaiczny kod został ostatecznie złamany. Przeszliśmy od kultury karzącej i nadzorującej do kultury w której emocje, myśli i doświadczenia pracownika są uznawane za ważne, zrozumiale i szanowane, co jest cechą społeczeństw o wysokim kapitale zaufania. Pochwała stała się codziennym narzędziem budowania więzi społecznej wewnątrz. - mówi Małgorzata Dębska, Innovation PR
Ponad 80% polskich pracowników ocenia swoją pracę pozytywnie
Wyniki badania pokazują, że dla 36% ankietowanych praca zdecydowanie daje satysfakcję i motywuje ich do rozwoju. Największa grupa, licząca 46% badanych, ocenia te aspekty raczej pozytywnie, choć przyznaje, że czasami brakuje im pełnej satysfakcji lub motywacji. Z kolei 8% uczestników badania nie jest pewnych swoich odczuć, deklarując mieszane emocje wobec wykonywanej pracy. Odpowiedzi negatywne stanowią mniejszość – 7% osób uważa, że praca raczej nie przynosi im satysfakcji ani nie motywuje do rozwoju, natomiast 3% ankietowanych zdecydowanie nie czuje się zmotywowanymi ani usatysfakcjonowanymi ze swojej pracy.
Polacy nie pracują już tylko dla pieniędzy. Tak wysoki wynik świadczy o tym, że praca stała się formą samorealizacji. Jeśli firma nie daje satysfakcji, pracownik nie czuje się spełniony. Ta grupa stanowi największy potencjał dla headhunterów. To strata kapitału społecznego, którą należy niwelować przez lepsze doradztwo zawodowe i rekrutację opartą na wartościach, a nie tylko na twardych danych. Managerowie powinni zacząć rozmawiać z ludźmi o ich konkretnych indywidualnych celach. - mówi Małgorzata Dębska, Innovation PR
Większość badanych doświadcza regularnie satysfakcji z pracy
Wyniki badania wskazują, że 29% ankietowanych zawsze odczuwa satysfakcję ze swojej pracy i czuje się bardzo usatysfakcjonowanymi. Najliczniejsza grupa, stanowiąca 45% respondentów, doświadcza satysfakcji często. Odczuwanie jej od czasu do czasu, czyli sporadycznie, zadeklarowało 14% uczestników badania. Z kolei niski poziom satysfakcji dotyczy mniejszości – 7% badanych odczuwa ją rzadko, a 5% wskazało, że nie odczuwa jej nigdy.
Pracownik jest pierwszym i najważniejszym ambasadorem marki. Badanie pokazuje, że przed działami HR stoi teraz zadanie dbania o szczegóły, indywidualizacja i przede wszystkim budowanie trwałych relacji. - mówi Grzegorz Rożalski, CEO Emotivo
Wpływ dobrostanu na satysfakcję z pracy
Wyniki badania pokazują, że dla zdecydowanej większości pracowników troska o dobrostan przekłada się na zadowolenie z wykonywanych obowiązków – 61% ankietowanych zdecydowanie zgadza się z twierdzeniem, że programy dbające o dobrostan pracowników mają pozytywny wpływ na ich satysfakcję z pracy. Kolejne 16% ocenia ten wpływ jako raczej pozytywny, choć zaznacza, że ostateczny efekt może być różny w zależności od konkretnej osoby. Brak pewności co do istnienia takiej zależności deklaruje 9% uczestników badania. Z kolei negatywne opinie rozkładają się po równo – po 7% wskazań otrzymały odpowiedzi, według których programy dobrostanowe raczej nie przekładają się znacząco na wydajność oraz te zdecydowanie odrzucające jakikolwiek związek między dobrostanem a satysfakcją z pracy.
Wydajność jest bezpośrednio powiązana z kondycją psychiczną. Społeczeństwo zrozumiało, że wyeksploatowanie pracownika to strata dla wszystkich: firmy, rodziny i systemu opieki zdrowotnej. Dobrostan nie jest jest produktem dla wszystkich takim samym. To, co dla ekstrawertyka jest benefitem (np. huczne wyjścia integracyjne), dla introwertyka może być źródłem stresu. To najważniejsza lekcja dla HR: dobrostan narzucony siłą staje się opresją. Dla liderów płynie stąd jedna, ważna lekcja: nie należy traktować dobrostanu jako kosztu, ale jako inwestycję w system operacyjny pracowników. Satysfakcja spadnie drastycznie, bo oczekiwania dotyczące standardów higieny psychicznej są już nieodwracalnie wysokie. To przejście od gospodarki siły fizycznej do gospodarki zasobów poznawczych i emocjonalnych. - mówi Grzegorz Rożalski, CEO Emotivo
Następuje ostateczne uznanie jedności psychofizycznej człowieka w miejscu pracy. Dzisiejsze 77% poparcia dla dobrostanu to dowód na to, że jako społeczeństwo zrozumieliśmy znaczenie zasobów psychologicznych. Z perspektywy psychologii humanistycznej, ludzie dążą do samorealizacji, która jest możliwa tylko wtedy, gdy podstawowe potrzeby bezpieczeństwa i dobrostanu są zaspokojone. Respondenci intuicyjnie czują to, co potwierdzają badania nad rezyliencją – osoby, o których dobrostan się dba, mają szerszy repertuar radzenia sobie ze stresem. Ich mózg nie pracuje w trybie przetrwania (ciało migdałowate), ale w trybie kreatywnym (kora przedczołowa). - dodaje Aleksandra Skimina, psycholog, Prezentmarzeń
Nastąpiła ewolucja rynku od ery rynku korporacyjnego lat 90. po dzisiejszy model Human Centric. Te wyniki pokazują nową umowę społeczną. Wellbeing przestał być opcjonalnym dodatkiem, a stał się podstawową oczekiwaną wartością. Jeśli marka pracodawcy nie komunikuje dbałości o dobrostan, dla 77% rynku po prostu nie istnieje jako nowoczesny pracodawca. Mamy do czynienia z nową normą. Przez ostatnie dwie dekady praca w Polsce kojarzyła się z przetrwaniem. Dziś społeczeństwo mówi: „Chcę być wydajny, ale nie kosztem zdrowia”. - dodaje Małgorzata Dębska, Innovation PR
Raport „Emocje w miejscu pracy - motywacja i satysfakcja” zostało zrealizowane przez serwis Prezentmarzeń w 2026 r. na próbie N = 5327 respondentów metodą CAWI
- Małgorzata Dębska
- m.debska@innovationpr.pl
- +48 662 150 880
- Innovation PR